ლოგო და ბრენდის სისტემა: რით განსხვავდება და რა გჭირდება

ლოგო vs ბრენდის სისტემა: ეს კითხვა ჩვეულებრივ მაშინ ჩნდება, როცა ბიზნესი ლოგოს შეუკვეთავს და მალე აღმოაჩენს, რომ მისი ინსტაგრამის პოსტი, ბანერი, მენიუ და საიტი მაინც ოთხი სხვადასხვა კომპანიის ნამუშევარს ჰგავს. ლოგო ერთი ნიშანია. ბრენდის სისტემა წესების ერთობლიობაა, რომელიც ბრენდს ყველა შეხების წერტილში ცნობადს ხდის: ფერი, შრიფტი, კომპოზიცია, ფოტოს სტილი, კომუნიკაციის ტონი და ის, როგორ მუშაობს ეს ყველაფერი ერთად.

ზოგჯერ მხოლოდ ლოგოც საკმარისია. ქვემოთ წერია, რით განსხვავდება ეს ორი, რა შედის სისტემაში და როგორ გაიგო, რომელი გჭირდება შენ.

რას აკეთებს ლოგო

ლოგოს საქმეა, რომ ბრენდი იცნონ. WIPO სასაქონლო ნიშანს ასე განმარტავს: ნიშანი, რომელსაც შეუძლია ერთი საწარმოს საქონელი ან მომსახურება სხვა საწარმოების საქონლისა და მომსახურებისგან გაარჩიოს. ლოგო ხშირად სწორედ ასეთი ნიშანია: ხელმოწერა, რომელიც ამბობს, ვისია ეს. ის არ ამბობს, რა ხასიათი აქვს ბრენდს, როგორ ლაპარაკობს ან როგორ უნდა გამოიყურებოდეს ფასდაკლების ბანერი.

რა არის ბრენდის სისტემა

ლოგოს გარდა ბრენდის სისტემა მოიცავს:

• ფერებს ზუსტი კოდებით, ეკრანისთვისაც და ბეჭდვისთვისაც, და წესს, რომელი ფერი რა როლს ასრულებს.
• შრიფტებს სათაურისა და ტექსტისთვის, ქართულსაც და ლათინურსაც.
• კომპოზიციის წესებს: ბადე, დაშორებები, სად დგას ლოგო და სად ტექსტი.
• ფოტოსა და ილუსტრაციის მიმართულებას: სინათლე, კადრი, რას ვიღებთ და რას არა.
• ტონს: როგორ წერს ბრენდი, რომელ სიტყვებს იყენებს და რომელ გამოთქმებს ერიდება.
• შაბლონებს იმ მასალებისთვის, რომლებიც ყველაზე ხშირად მზადდება: პოსტი, სთორი, პრეზენტაცია, ბანერი.

ეს ყველაფერი ერთ დოკუმენტში იწერება, რომელსაც ჩვეულებრივ ბრენდბუქს ან ბრენდის გზამკვლევს უწოდებენ, და მას იყენებს ყველა, ვინც ბრენდის სახელით რამეს ამზადებს.

რატომ არ კმარა მხოლოდ ლოგო

ერენბერგ-ბასის ინსტიტუტის მკვლევარი ჯენი რომანიუკი ბრენდის იდენტობის ელემენტებად ფერს, შრიფტს, ლოგოს, პერსონაჟებს, ცნობილ სახეებსა და ჯინგლებს ასახელებს და წერს, რომ ელემენტი განმასხვავებელ აქტივად (distinctive asset) მხოლოდ ორი პირობით იქცევა. უნიკალური უნდა იყოს, ანუ მხოლოდ ერთ ბრენდთან უნდა ასოცირდებოდეს, და ცნობილი, ანუ ყველას, ვინც მას ხედავს, მხოლოდ ეს ბრენდი უნდა გაახსენდეს. ამ ორიდან უნიკალურობა უფრო მნიშვნელოვანია. ინსტიტუტის სხვა სტატია ამატებს, რომ განმასხვავებელი აქტივები მაშინ ძლიერდება, როცა მათ კატეგორიის ყველა მყიდველი იცნობს.

აქედან ორი დასკვნა გამოდის. პირველი: ლოგო ერთ-ერთი აქტივია და არა ერთადერთი. ფერმა, ფორმამ ან ხმამ შეიძლება ბრენდი მაშინაც გაგახსენოს, როცა ლოგო კადრში არ ჩანს. მეორე: ცნობადობას გამეორება სჭირდება. თუ ყოველი პოსტი და ბანერი სხვა ფერით, სხვა შრიფტითა და სხვა ხმით ლაპარაკობს, გასამეორებელი არაფერია. სისტემა სწორედ იმისთვის არსებობს, რომ ერთი და იგივე ელემენტები წლობით, სხვადასხვა ადამიანის ხელში, ერთნაირად მეორდებოდეს.

ვინ იყენებს სისტემას და როგორ

ბრენდის სისტემა იმ დიზაინერისთვის არ იწერება, ვინც ის შექმნა. ის მათთვის იწერება, ვინც მის შემდეგ მოდის: SMM მენეჯერისთვის, რომელიც საღამოს რვა საათზე სთორის ამზადებს, სტამბის თანამშრომლისთვის, რომელიც ბანერს ბეჭდავს, დეველოპერისთვის, რომელიც ახალ გვერდს აწყობს, გაყიდვების მენეჯერისთვის, რომელიც პრეზენტაციას ქმნის. თითოეულს დოკუმენტის სხვადასხვა ნაწილი სჭირდება, ამიტომ საჭირო ინფორმაციის პოვნა მარტივი უნდა იყოს. ბრენდბუქი, რომელსაც რეალურად იყენებენ, მოკლეა, სწორ და არასწორ მაგალითებს გვერდიგვერდ აჩვენებს და ყოველ როლს ცარიელი ფურცლის ნაცვლად შაბლონს აძლევს.

როდის საკმარისია ლოგო

სრული სისტემა პირველივე დღიდან ყველას არ სჭირდება. თუ იდეას ამოწმებ, ერთ არხზე ხარ და მასალებს ერთი ადამიანი ამზადებს, ლოგო და ორი-სამი ფერი შეიძლება საკმარისი იყოს. სისტემა მაშინ ხდება აუცილებელი, როცა მასალებს რამდენიმე ადამიანი ან გუნდი ამზადებს, როცა რამდენიმე არხზე ხარ ან როცა ბრენდს ახალი პროდუქტები ემატება. ბრენდი სწორედ მაშინ იწყებს დაშლას: ყველა მას თავისებურად ხატავს.

ქართული და ლათინური ერთ სისტემაში

ორენოვან ბრენდს დამატებითი საქმე აქვს. შრიფტი, რომელიც ლათინური ასოებით ლამაზად გამოიყურება, შეიძლება ქართულ ასოებს საერთოდ არ შეიცავდეს. სისტემის შექმნისას შეამოწმე, აქვს თუ არა შერჩეულ შრიფტს ქართული ასოები, და თუ არა, შეარჩიე ქართული შრიფტი, რომელიც ლათინურს წონით, სიმაღლითა და ხასიათით ეხამება. თუ ლოგოს ქართული ვერსია სჭირდება, თავიდანვე დაახატინე და არა ბოლო წუთს. ტონიც ორივე ენაზე უნდა აღიწეროს: რაც ინგლისურად მსუბუქად ჟღერს, ქართულად შეიძლება უცნაურად გამოვიდეს.

როგორ შეამოწმო, სისტემა გაქვს თუ მხოლოდ ლოგო

მარტივი ტესტი: ორ ადამიანს ერთი და იგივე დავალება მიეცი, ვთქვათ, ფასდაკლების პოსტი, და მხოლოდ შენი ბრენდის მასალები გადაეცი. თუ შედეგები ერთი ბრენდის ნამუშევარს ჰგავს, წესები თანმიმდევრულ მუშაობას უწყობს ხელს. თუ მასალები ერთმანეთისგან მკვეთრად განსხვავდება, შეამოწმე, აკლია თუ არა გუნდს მკაფიო წესები ან შაბლონები. მეორე ტესტი: ბოლო ათ პოსტზე ლოგო დაფარე. გამოიცნობს ვინმე, ვისია?

ლოგო vs ბრენდის სისტემა: რა შეუკვეთო

შეკვეთამდე სამ კითხვას უპასუხე. რამდენი ადამიანი ამზადებს მასალებს ბრენდის სახელით? რამდენ არხზე ხარ ან იქნები წლის ბოლოსთვის? გეგმავ თუ არა ახალ პროდუქტს ან მიმართულებას? თუ პასუხებია „ერთი“, „ერთი“ და „არა“, ლოგოთი და მოკლე წესებით დაიწყე. თუ არა, შეუკვეთე სისტემა და ლოგო მის ნაწილად განიხილე. ორივე შემთხვევაში მოითხოვე, რომ საწყისი ფაილები და ბრენდბუქი შენ გადმოგეცეს, შრიფტები კი შენი კომპანიის სახელზე იყოს ლიცენზირებული ან ღია ლიცენზიით, რომელიც კომერციულ გამოყენებას უშვებს.

როგორ ძველდება სისტემა

სისტემა ჩაბარების დღეს არ მთავრდება. ჩნდება ახალი ფორმატები, ემატება პროდუქტი, რომელიმე შაბლონი მოუხერხებელი აღმოჩნდება. წელიწადში დაახლოებით ერთხელ გადახედე: დაამატე, რაც აკლია, გაასწორე ის, რასაც ადამიანები მუდმივად გვერდს უვლიან, ბირთვი კი უცვლელი დატოვე. თუ განმასხვავებელი აქტივები მხოლოდ მაშინ მუშაობს, როცა მყიდველები მათ იცნობენ, ყოველი სრული რედიზაინი იმის ნაწილს ხარჯავს, რაც ძველმა ააშენა. სისტემა ისე შეცვალე, როგორც სახლს არემონტებ, რომელშიც ცხოვრობ, და არა ისე, როგორც ახალს აშენებ.

რას ვერ გამოასწორებს დიზაინი

სისტემა პოზიციონირებას ვერ ჩაანაცვლებს. თუ ბრენდმა არ იცის, ვისთვისაა, რას ჰპირდება და რით განსხვავდება, საუკეთესო ვიზუალური სისტემაც ცარიელ ჭურჭელს ჰგავს. ამიტომ სისტემა ხშირად ბრენდის სტრატეგიით იწყება. ამაზე უფრო დაწვრილებით ვწერთ სტატიაში „შენი ბრენდი ოპერაციული სისტემაა და არა ლოგოს ფაილი“.

საიდან დაიწყო

თუ გინდა გაიგო, რომელი სჭირდება შენს ბრენდს, მოითხოვე უფასო აუდიტი. როგორ ვქმნით ლოგოსა და ვიზუალურ იდენტობას, აღწერილია ვიზუალური იდენტობის გვერდზე, პოზიციონირებაზე კი ბრენდ-სტრატეგიის გვერდზე.